European Culture and Health Hub zet kunst en cultuur op de Europese gezondheidsagenda
Nederland en Europa worden geconfronteerd met toenemende druk op de geestelijke gezondheid en het welzijn, naast stijgende niveaus van eenzaamheid, sociaal isolement en de uitdagingen van een vergrijzende bevolking. Kunst en cultuur kunnen een rol spelen bij het aanpakken van deze problemen, hoewel dit nog steeds wordt onderschat in het reguliere gezondheidsbeleid. Met de lancering van de European Culture and Health Hub, een nieuw Horizon Europe-project, zullen twintig organisaties uit dertien Europese landen de komende drie jaar samenwerken om de verbinding tussen cultuur, gezondheidszorg en het sociale domein te versterken.
Het project, gecoördineerd door de Hogeschool Turku (Finland), brengt 20 organisaties samen, waaronder 15 projectpartners en 5 geassocieerde partners, uit 13 Europese landen. Arts in Health Groningen vertegenwoordigt Nederland in het consortium.
Cultuur als onderdeel van gezondheid en welzijn
De European Culture and Health Hub sluit aan bij de aanbevelingen uit het rapport Culture and Health: Time to Act (2025), waarin de Europese Commissie, de Europese Unie en haar lidstaten worden opgeroepen om cultuur een grotere rol te geven bij het bevorderen van gezondheid en welzijn.
Onderzoek van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) laat zien dat deelname aan kunst- en cultuuractiviteiten kan bijdragen aan mentaal welzijn, veerkracht en sociale verbondenheid. Ook wordt een relatie gezien tussen culturele participatie en een betere mentale en emotionele gezondheid. In Nederland wordt deze kennis steeds vaker toegepast in projecten, onderwijs en onderzoek binnen het groeiende Arts in Health-veld.
Europese samenwerking en kennisdeling
De European Culture and Health Hub brengt onderzoekers, beleidsmakers, kunstenaars, zorgprofessionals en maatschappelijke organisaties uit heel Europa samen. Samen bouwen zij aan nieuwe samenwerkingen, delen zij kennis over de rol van kunst en cultuur in gezondheid en welzijn.
De Hub wordt ontwikkeld in nauwe samenwerking met beleidsmakers, professionals, onderzoekers en lokale gemeenschappen. Daarmee sluit het initiatief aan bij concrete vragen uit de praktijk. Daarnaast brengt het project bestaande wetenschappelijke kennis in kaart, identificeert het kennishiaten en ontwikkelt het praktische hulpmiddelen voor lokale, regionale en nationale beleidsmakers. Binnen het project worden Arts in Health-initiatieven in verschillende Europese landen onderzocht, waaronder Nederland. Ook wordt gewerkt aan scholing, kennisdeling en ondersteuning voor organisaties die kunst en cultuur willen inzetten voor gezondheid en welzijn.
Project kick-off in Groningen
Arts in Health Groningen vertegenwoordigt Nederland binnen het consortium en organiseert op 2 en 3 september 2026 de officiële kick-off van het project in Groningen. Als onderdeel van deze startbijeenkomst verzorgt Daisy Fancourt, hoogleraar Psychobiologie en Epidemiologie aan University College London, op 1 september 2026 een publiekslezing in Groningen, in samenwerking met Studium Generale Groningen. Professor Fancourt is ook UNESCO Chair in Arts and Health en directeur van het WHO Collaborating Centre on Arts and Health en een van de leidende onderzoekers in het veld.“Steeds vaker wordt deelname aan kunst en cultuur gezien als een gedrag dat gezondheid kan ondersteunen. In heel Europa zijn mooie voorbeelden te vinden van projecten die wetenschappelijke kennis in de praktijk brengen. De European Culture and Health Hub kan het veld verder versterken door kennis samen te brengen en te vertalen naar nieuwe programma’s en beleid,” aldus Professor Daisy Fancour.
Naar een duurzame verbinding tussen cultuur en zorg
Volgens Arts in Health Groningen markeert de Hub een belangrijke stap in de verdere ontwikkeling van het Europese Arts in Health-veld.
“Besluitvorming binnen de zorg en cultuur vond lange tijd grotendeels los van elkaar plaats. Inmiddels zien beide sectoren steeds vaker dat zij dezelfde waarden delen en elkaar kunnen versterken,” zegt Ferdinand Lewis, directeur Wetenschap en Onderwijs bij Arts in Health Groningen. “Het Horizon-project en de Hub zullen een grote stap zijn naar waardevolle samenwerking tussen onderzoekers, beleidsmakers en professionals uit beide sectoren.”
Met de European Culture and Health Hub krijgt de samenwerking tussen cultuur en gezondheid een stevig Europees platform. Het project moet bijdragen aan meer kennis, sterkere netwerken en betere beleidsontwikkeling, zodat kunst en cultuur een duurzame plek kunnen krijgen binnen gezondheids- en welzijnsbeleid in Europa.
Projectpartners
- Turku University of Applied Sciences (Finland)
- University College London (Verenigd Koninkrijk)
- Center for Primary Health Care Research Region Skåne (Zweden)
- Culture Action Europe (België)
- EuroHealthNet (België)
- University of Porto (Portugal)
- Cultural Welfare Center ETS (Italië)
- Cultura en Vena (Spanje)
- Norwegian Resource Centre for Arts and Health (Nord University) (Noorwegen)
- Arts in Health Groningen (Nederland)
- Latvian Academy of Culture (Letland)
- Mozarteum University Salzburg (Oostenrijk)
- Cluj Cultural Centre (Roemenië)
- University of Southern Denmark (Denemarken)
- Hope UK (Verenigd Koninkrijk)
Daarnaast wordt het project ondersteund door verschillende geassocieerde partners. Zij dragen bij aan expertise, beleidskennis en samenwerking tussen verschillende sectoren. Arts + Health Ireland / Réalta (Ierland), Secretariat of the Northern Dimension Partnership on Culture (Letland), United Cities and Local Governments (Spanje), UNESCO (Frankrijk), en Northern Dimension Partnership in Public Health and Social Well-being (Sweden).
Meer informatie
Op de hoogte blijven van dit project kan via dit formulier
